Een fysiotherapeutische kijk op pijn aan het staartbeen (coccygodynie)Stuitpijn
Ook wel coccygodynie is een klacht die verrassend vaak voorkomt, maar waar veel mensen mee blijven rondlopen omdat ze denken dat het “erbij hoort”. Toch kan pijn aan het staartbeen een enorme impact hebben op je dagelijks leven: zitten wordt lastig, opstaan doet pijn, fietsen is vervelend en zelfs slapen kan moeilijk worden.Als fysiotherapeut zien we dat stuitpijn vaak goed te behandelen is, mits je weet waar het vandaan komt.
Wat is stuitpijn precies? Het stuitje (coccyx) is een klein botje onderaan de wervelkolom.
Pijn ontstaat wanneer: het stuitje geïrriteerd raakt. De omliggende spieren overbelast of gespannen zijn. Er langdurige druk op de coccyx komt. Het gebied gevoelig wordt na een val of microtrauma. Stuitpijn kan acuut ontstaan, bijvoorbeeld na een val, maar ook geleidelijk door langdurig zitten.
Veelvoorkomende oorzaken van stuitpijn: Langdurig zitten (thuiswerk, autorijden, studeren)
-Langdurige druk op het stuitje → irritatie → pijn bij opstaan.
-Val op de billen een kneuzing of zelfs een kleine verplaatsing van het stuitje kan weken tot maanden klachten geven.
-Bekkenbodem spanning, veel mensen weten dit niet, maar een te gespannen bekkenbodem kan stuitpijn veroorzaken.
Het stuitje is namelijk een aanhechtingspunt voor meerdere bekkenbodemspieren.
-Zwangerschap en bevalling door hormonale veranderingen en druk op het bekken kan het stuitje geïrriteerd raken.
-Langdurig dezelfde zithouding niet “verkeerd zitten”, maar te lang dezelfde houding geeft extra druk op de coccyx.
Wat zou de fysiotherapeut voor u kunnen betekenen:
1. Bij een te gespannen bekkenbodem (Oorzaak: bekkenbodemspanning) gespecialiseerde bekkenfysiotherapie: Omdat de bekkenbodemspieren aanhechten aan het stuitje, trekt een te hoge spanning het botje continu scheef. Een bekkenfysiotherapeut helpt deze spieren bewust te leren ontspannen via ademhalings- en ontspanningsoefeningen.
2. Bij een val of fysiek trauma (Oorzaak: val op de billen / zwangerschap) uitwendige mobilisatie (NIM-methode): Als het stuitje door een val of bevalling licht verschoven of gekanteld is, kan een fysiotherapeut met een milde, pijnvrije techniek (Non-Invasive Mobilization) vanaf de buitenkant de normale stand en beweeglijkheid van het botje herstellen.
3. Bij spieroverbelasting (Oorzaak: irritatie en compensatie) triggerpointtherapie of dry needling: De spieren rondom de billen en de lage rug gaan vaak verkrampen om het pijnlijke gebied te beschermen. Het behandelen van deze spierknopen neemt de secundaire spanning en pijn weg.
4. Bij druk door zithouding (Oorzaak: langdurig zitten / studeren / thuiswerk) ergonomische lenden- en zitsteun: Het direct ontlasten van de coccyx is noodzakelijk voor herstel. Het advies is om tijdelijk een stuitkussen met een hoefijzervormige uitsparing te gebruiken, zodat het stuitje zweeft en de druk opgevangen wordt door de zitbeentjes.